Etkilenmemek Elde Değil: BODY WORLDS

Perşembe gününün doğum günüm olmasını fırsat bilip yoğun çalışma tempom ve doktora eğitimim içerisinde kendime bir ödül vermek istedim. Aylardır gitmek istediğim sergiye nihayet geçtiğimiz perşembe gidebildim. Kardeşim ve çok yakın bir meslektaşım ile birlikte Body Worlds sergisine gittik. Her ne kadar internet sitesinden sergi hakkında biraz bilgi edinmiş olsam da bu kadar muhteşem bir sergi görmeyi beklemiyordum açıkçası. “Hayran kaldım” demek gördüklerim karşısında hissetiklerimi anlatmakta çok yetersiz kalır. Sergiyi o kadar beğendim ve o kadar etkilendim ki sizlerle paylaşmak istedim…

İnsanların bedenlerini tıp öğrencilerinin eğitimine ve bilime katkı sağlamak amacıyla bağışlamaları çok saygın ve fedakar bir davranış. Her birinin kendi hikayesi, yaşamı, acıları, sevinçleri olan bu insanları kas, sinir, kemik olarak görmek; sadece kendi anatomimizi yakından görmemizi sağlamıyor. Aynı zamanda kendi özümüze de ayna tutuyor. Neticede hepimiz kas, sinir ve kemikten oluşan; muhteşem bir fizyolojiye sahip organizmalarız. Serginin bir amacı da bu esasında. İnsanlara kendi anatomik yapılarını en yalın ve en net şekliyle sunmak...

Sergi, insanın anne rahmindeki döllenme süreci ile başlıyor ve ölüme kadar geçirilen tüm evreleri gözler önüne seriyor. Hem de birebir örnekler kullanılarak. Sergi sadece insan vücudunu bütün olarak göstermekle de kalmıyor; vücudumuzdaki tüm organlar, kemikler, hastalıklı ya da sağlıklı durumdaki organlar/doku kesitleri açıklamaları ile birlikte insanlara sunuluyor. Bu sayede kendi yaşadığımız hastalıkları da birebir görmemizi sağlıyor. Örneğin mide ülseri olan birisi midesinin ne durumda olduğunu ülserli mide örneği ile görme imkanı buluyor. Ya da tam kalp krizi geçirme anında koroner damarda oluşan bir tıkanma gerçek kesit ile bizlere gösteriliyor. Ya da sigara içen biri ile içmeyen birisinin akciğeri...

Sergide o kadar çok farklı hastalık olgusunu görme imkanınız oluyor ki yazmakla bitmez. Serginin en güzel yönlerinden biri de modellerin yaşam içerisinde bulunulan çeşitli pozisyonlarda sunulmaları. Örneğin basketbol oyuncusunun top sektirme anındaki kas ve kemiklerinin konumu tüm çıplaklığı ile gösteriliyor. Ya da bir baletin gösteri anındaki duruşu... Modellerin farklı duruşlarda sergilenmelerinin amacı, yaşam içerisinde bu pozisyonlarda bulunurken vücudumuzun deri altındaki görünümünü, kaslarımızın, kemiklerimizin hareketini bizlere göstermek...

Sergi o kadar mükkemmel kurgulanmış, modeller o kadar güzel oluşturulmuş ki insan gerçek olduğunu bildiği halde inkar etme eğilimine giriyor. Yani aklınız –en azından bana öyle oldu- ‘’Yok artık bu kadar da olamaz, makettir bunlar’’ diyor. Taa ki serginin sonunda her bir insan vücuduna uygulanan o özel tekniği –plastinasyon tekniğini- görene kadar. Serginin sonunda küçük bir odada kısa bir video sunumu var. Bu videoda plastinasyon tekniğinin detaylarını, her bir modele, kesite uygulanan işlemleri yakından izliyor ve tüm bu sergi boyunca gördükleriniz karşısında bir kez daha etkileniyorsunuz.

Bir belgesel, insanın kendi vücuduna yapabileceği bir yolculuk, bir sanat eseri ya da hepsinin toplamı olan Body Worlds sergisi ülkemize kadar gelmişken bence kaçırılmamalı.