Göğüs Kanseri Hakkındaki İnanışlar Ve Gerçekler

1.İnanış: Sadece ailesinde göğüs kanseri bulunan kadınlar kanser riski taşır.

Gerçek: Genlerle taşınan riskler de şu şekilde sıralanabilir:
Eğer birinci dereceden akrabalarda (anne, baba, kardeş veya çocuklarda) kanser görülüyorsa, hastalığın gelişimi iki kat hızlanır. İkinci dereceden akrabalar da kanser olma riskinizi artırabilir.

2.İnanış: Balenli sütyen giymek kansere yakalanma riskini artırır.

Gerçek: Yaygın bilim dışı iddialar arasında balenli sütyenlerin lenfatik sistemi sıkıştırarak toksinlerin birikmesine ve göğüs kanserine neden olduğu da vardır. Ne giydiğiniz sütyenin çeşidi ne de sütyeninizin darlığı kanser bir için risk faktörü oluşturmaz.

3.İnanış: Bütün kadınlar 1/8 oranında göğüs kanseri olma riski taşır.

Gerçek: Yaş ilerledikçe göğüs kanserine yakalanma riski de artar. Normal şartlar altında bir kadının 30lu yaşlarda göğüs kanserine yakalanma şansı 1/233 tür. 85 e yaklaştıkça ise bu oran 1/8lere yükselir.

4.İnanış: Terlemeyi önleyen kıyafetler göğüs kanseri riskini artırır.

Gerçek: Amerikan Kanser Derneği bu söylentiyi kesinlikle kabul etmiyor, fakat bu konuda daha fazla araştırma yapılması gerektiğini düşünüyor. Yapılan küçük bir çalışmada, göğüs kanseri tümörlerinden alınan örnek parabenlerde bir hata yapıldı. Paraben, bazı antiperspirantlarda koruyucu olarak kullanılan bir maddedir ve zayıf östrojen benzeri özellikler gösterir. Ancak söz konusu çalışmada parabenler ile göğüs kanseri arasında herhangi bir neden sonuç ilişkisi kurulamadığı gibi tümörlerdeki parabenlerin kaynağı da tam olarak tespit edilemedi.

5.İnanış: Göğsü küçük bayanlarda göğüs kanseri riski daha azdır.

Gerçek: Göğüs büyüklüğü ile göğüs kanseri taşıma riski arasında hiçbir bağlantı yoktur. Büyük göğüslerin klinik meme sınavlarında hata mamografi ve MRG de incelenmesi küçüklere nazaran zordur. Ancak tüm kadınların göğüs büyüklüğü ne olursa olsun rutin kontrollerini yapması gerekir.

6.İnanış: Mastektomi sonrası göğüs kanseri riski sıfıra iner.

Gerçek: Bazı kadınlar mastektomi sonrasında göğüs kanserine yara doku üzerinden yakalanıyor, ya da mastektomi sonrasında kadınlarda orijinal kanser yayılabiliyor. Yüksek göğüs kanseri riski taşıyan göğüsleri profilaktik veya önleyici tedbir olarak değişen kadınlarda göğüs kanserine yakalanmamak için hala bir şans vardır. Profilaktik mastektomi sonrası için bir kadının göğüs kanserine yakalanma riski ortalama % 90 azalır.

7.İnanış: Eğer göğüs kanseri riski altındaysanız yapabileceğiniz fazla bir şey yoktur ancak belirtileri takip edebilirsiniz.

Gerçek: Kadınların var olan riski düşürebilmek için yapabilecekleri birçok şey vardır; eğer obezlerse kilo vermek, düzenli spor yapmak, alkol tüketimini azaltmak, göğüslerini incelenmek konusunda titiz ve düzenli bir şekilde klinik sınav ve mamografilerini yapmak, sigarayı azaltmak ya da bırakmak. ?Bazı yüksek risk taşıyan kadınlarda riski kabaca % 90 azaltmak için profilaktik mastektomi tercih ediliyor. Yukardaki önerilerin yanı sıra, düzenli olarak MR ve klinik çalışmalara katılarak daha proaktif adımlar atabilirsiniz.

8.İnanış: Yıllık mamogramlar radyasyona maruz bıraktığı için kanser riskini artırır.

Gerçek: Radyasyonun mamografide kullanıldığı doğru olmasına rağmen, radyasyon oranı oldukça düşüktür ve testler sonucu elde edilen veriler o kadar değerlidir ki alınan az miktarda radyasyonu gölgede bırakır. Mamogram sonucu topaklar hissedilmeden ya da fark edilmeden önce görülebilir ve alınabilir bu da hastanın kurtulması için en büyük şanstır. Amerikan Kanser Derneği, 40 yaş ve üzeri kadınların yılda bir ya da 2 yılda bir mamografi yaptırması gerektiğini belirtiyor.

9.İnanış: İğne biopsileri kanser hücrelerini rahatsız eder ve diğer alanlara da yayılmasına neden olur.

Gerçek: Bu söylem için hiçbir kesin kanıt yoktur. Önceki bazı endişelere rağmen, 2004 tarihli bir çalışmada iğne biopsileri ile kanserin yayılması arasında bir bağlantı olmadığı belirtilmiştir.

10.İnanış:Mamografi sonucunuz negative ise endişelenecek hiçbir şey yoktur.

Gerçek: Sonuçları göğüs kanseri açısından büyük önem taşısa da mamografi sonuçlarında %10 ila %20 arasında yanılma payı vardır.

11.İnanış: Kilolu kadınlardaki kanser riski normal kilodaki kadınlarla aynıdır.

Gerçek: Fazla kilolara sahip olmak veya obez olmak göğüs kanseri olma riskini artırır. (özellikle de menapoz sonrasında, ilerleyen yaşlarda alınan kilolar riski artırır.)

12.İnanış: Doğurganlık tedavileri kanser riskini artırır.

Gerçek:Östrojen ile göğüs kanseri arasındaki bağlantı gözönüne alındığında, doğurganlık tedavisi şüphe uyandırmaktadır. Ama bazı çalışmalarda, prospektif annelerde göğüs kanseri riskinin yüksek seviyede olmadığı tespit edildi.Henüz hiçbir büyük, uzun süreli, randomize çalışma bu sorunu tamamen ortadan kaldıramadı;kesin bir yanıt bulmak için daha fazla araştırma yapılması gerekiyor.

13.İnanış:Güç hatları yakınında yaşamak göğüs kanserine neden olabilir.

Gerçek:2003 yılında yapılan bir çalışmada elektromanyetik dalgalarla göğüs kanseri arasında bir ilişki olmadığı tespit edilmiştir. Çevresel faktörlerin kansere etkisinin araştırılması günümüzde hala devam etmektedir.

14.İnanış: Kürtaj göğüs kanseri riskini artırır.

Gerçek: Kürtaj hamilelik dönemindeki hormonel döngüyü etkilediği için ve göğüs kanseri hormon seviyesiyle ilişkili olduğu için bu olgunun gerçeklik payı vardır. Ancak bu konuda kesin bir bilimsel kanıt yoktur.

15.İnanış: Göğüs kanseri önlenebilir bir hastalıktır.

Gerçek: Ne yazık ki, hayır. Risk faktörlerinin (kalıtsal vs.) tespit edilmesine ve hayat tarzının değiştirilmesi (alkol tüketiminin azaltılması, sigaranın bırakılması, spor yapılması vs.) riski azaltabilmesine rağmen önlemek mümkün değildir. Hastalığın geniş kitlelere yayılması büyük ölçüde şansa bağlıdır. Sağlığınızı şansa bırakmak istemiyorsanız kontrollerinizi geciktirmeden yapın ve umutsuzluğa kapılmadan hastalıktan kurtulmanın yollarını arayın.

 
Ecz.Zekiye Kübra Özden


İlgili Makaleler;

Göğüs Kanseri: Neden Ben?

Kadınlarda En Çok Görülen Cinsel Sağlık Problemleri ve Çözümleri

Uyku Hapları Kanser ve Ölüm Riskini Arttırıyor

Göğüs Kanseri