Adet (Regl) Ağrıları

Regl ağrıları insanlığın varlığından beri tüm kadınları en çok can acıtan konulardan birisidir. İçinde bulunulan süreç sağlıklı olmayı, üreme yeteneğini hatırlatsa da çoğu zaman ağrılar o kadar dayanılmaz bir hal alır ki soluğu acil serviste alırlar.  Regl ve regl kaynaklı ağrılar kadınların hayatında her zaman önemli bir gündem olmasına rağmen hala bir çok kadın tarafından durum tam anlamıyla doğru olarak bilinmez. Gerekli durumlarda ilaç kullanımı ve birçok zaman küçük ip uçları bu dönemde kadınlara gerçekten yardımcı olabilir. Ama tabii ki her şeyden önemlisi durumu detaylarıyla bilmek.

Adet (Regl) Döngüsü Nedir?

Ergenlik dönemine girmiş, üreme çağında olan bir kadında ortalama 28 günde bir tekrarlayan döngüye regl döngüsü adı verilir. Adet döngüsü “son adet döneminin ilk gününden, bir sonraki adet döneminin ilk gününe kadar geçen zamanı ve bu zaman içersinde kadın vücudunda üreme yeteneğinin sağlanmasına yönelik gelişen değişimleri ifade eder.

Herhangi bir problem olmadığı varsayılırsa 21 ile 35 gün arası adet döngüsü için ideal süredir. Aktif kanama dönemi ise ortalama 4 gün sürer. Adet döngüsü, ergenlik çağından itibaren menopoz –adetten kesilme- dönemine kadar kadında üreme yeteneğini sağlar. Hamilelik oluştuğu anda duraklar ve bu duraklama emzirme döneminin büyük bir bölümüne kadar devam eder.

Adet (Regl) Döngüsünde Vücutta Gerçekleşen Değişiklikler Nelerdir?

Regl dönemi büyük ölçüde hormonların yönetiminde gerçekleşen bir olaydır. Beynin uyarısıyla harekete geçen hormonlar yumurtalıklardan birini uyararak döllenmeye hazır bir yumurtanın (dişi üreme hücresi) serbestleşmesini sağlar. Bu esnada rahim (uterus) iç tabakası da kendisini muhtemel bir hamileliğe ev sahipliği yapmak üzere hazırlar. Döllenme meydana gelmediğinde rahim hazırladığı ortamı bir sonraki döneme kadar yenileyebilmek için adet kanamasıyla dışarı atar.

Adet kanamasının (regl) amacı muhtemel bir hamilelik durumunda döllenmiş yumurtanın gelişebilmesi için uygun ortamı hazırlamak ve hamilelik olmaması durumunda bir sonraki yumurtlama dönemi için rahim ortamını tazeleyebilmektir.

Sürecin ortalama 28 günde bir tekrarlaması durumu “Ay” ile ilintili hale getirmiştir. Adet döngüsü, Latince ismi “Menstürasyon” kavramını Latince “Ay” anlamına gelen “Mens” kökünden almıştır.

Adet (Regl) Ağrısının Nedenleri

Jinekoloji kliniklerine acil başvuruların büyük bir bölümünü genellikle “dismenore” yani sancılı adet gören kadınlar oluşturur. Sancıları zaman zaman gerçekten kendilerini kaybetmelerine neden olacak kadar ağır olabilir.

Adet kanaması yukarıda da bahsettiğimiz üzere döllenmenin sağlanamamasını takiben uterus içinin kendini bir sonraki yumurtlama dönemine hazırlamasıdır. Bu hazırlık sürecinde uterus (rahim) iç tabakası parçalanır ve kanamalar halinde kasılmalarla dışarı atılır. Bu kanamalar esnasında rahimde belirli bölgelerde prostaglandin isimli kimyasallar salgılanır ve  bu kimyasallar kişide ağrı duyarlılığın artmasına neden olur.

Regl ağrısını artıran birçok neden olabilir. Serviks ağzının daralmasına neden olan kürtaj, enfeksiyon gibi nedenlerle kanamanın atılımının zor olması ve spiral kullanımı bu nedenlerdendir.

Ancak regl ağrısı olarak tanımlanan his her zaman bu kadar masum olmayabilir. Özellikle çok sık ağır regl sancısı yaşamayan kadınların birden bire ağrılı regl dönemleri geçirmesi farklı durumların habercisi olabilir. Özellikle ciddi iş kaybı yaşanacak kadar ve farklı jinekolojik belirtilerin varlığında mutlaka bir jinekologla görüşülmelidir. Özellikle endometriyozis yani rahim iç dokusunun farklı bölgelerde de yerleşmesi ve  uterus miyomları sancılı adet dönemleriyle kendini belli eden ve oldukça yaygın durumlardır. Yapılan muayene neticesinde bu hastalıklara yönelik bir tedavi planı izlenir.

Ağrılı Bir Adet (Regl) Döneminde Tedavi Planı Nasıldır?

Herhangi bir farklı durum söz konusu değilse sadece hissedilen ağrının tedavisine yönelik ilaçlar mutlaka bir sağlık profesyoneli rehberliğinde kullanılabilir. 

Tüm bunların haricinde bazı alternatif tedavi yöntemlerinin etkinlikleri bilinmektedir ancak bu uygulamalar hekiminiz bilgisinde ve mutlaka uzman eşliğinde gerçekleştirilmelidir. Sıcak su torbası ile karın bölgesini sıcak tutmak bu durumla ilgili bilinen en eski yöntemlerden biridir.

Adet (Regl) Ağrısına Ne İyi Gelir?

Kafeinli içecekler ve alkol de adet öncesi sendromları artıran önemli nedenlerdendir.

Araştırmalarla sabittir ki regl ağrısı beslenme ile oldukça ilişkilidir. Kalsiyum, B vitamini, E vitamini, çinko ve magnezyum bakımından zengin gıdalarla beslenmek regl ağrıları için kısmen bir çözüm oluşturabilir. Bu vitaminleri ve mineralleri siyah üzüm, yumurta, kabak, patates, kavun, ay çekirdeği, fındık, ceviz, muz, ciğer, deniz ürünleri ve balkabağında bolca bulmak mümkündür.

                                                                                         Ecz. Ferruh KARAMANGİL