Sivrisineklerden ve Klozet Kapağından HIV Virüsü Kapabilirsiniz

Bugüne kadar HIV (insan immün yetmezlik virüsü) ve AIDS (kazanılmış immün yetmezlik sendromu) hakkında birçok yazı okumuş veya duymuşsunuzdur. Bunların bir kısmı doğru iken bir kısmı efsaneden başka bir şey değildi. Herkesin korkulu rüyası olan bu hastalık hakkındaki en merak edilen soruları cevapları ile birlikte sizlere sunuyoruz.

Unutmayın! Korkmamanın en iyi yolu bilgilenmek, bilinçlenmektir. Doğruları öğrenelim, paylaşalım, önlemimizi alalım.

1) HIV testi yaptıran kişilere HIV testinden virüs bulaşabilir.

YANLIŞ. HIV testinin, testi yaptıran kişiye HIV virüsü bulaştırabileceğine dair iddialar vardır. Ancak HIV virüsü taşıyan bir kişide daha önceden kullanılan bir iğne, HIV testini yaptıran kişide kullanılmadıkça (ki bu çok olasılık dışı bir senaryodur); HIV testi yaptırmanın enfeksiyona yol açması mümkün değildir.

2) Klozet kapağından HIV kapabilirsiniz.

YANLIŞ. HIV virüsü klozet kapağından, kapı tokmağından veya çataldan ya da el sıkışması gibi tesadüfi temaslardan bulaşamaz. HIV virüsünün bilinen bulaşma yolları; korunmasız cinsel ilişkide bulunma, damar yolu ile ilaç kullanımı, enfekte kişiye ait kan veya vücut sıvılarına maruziyet, HIV olan kişiden yapılan kan nakli ve hamilelik döneminde anneden bebeğe geçiştir.

3) HIV’i iyileştirmek için bir tedavi yoktur.

DOĞRU. Enfekte kişilerde bulunan HIV virüsünü baskılayıcı ve viral yüklemeyi azaltıcı ilaçlar mevcuttur. Bu gibi tedaviler uzun yıllar hatta hayat boyunca AIDS gelişmesini önleyebilir veya bu süreci uzatabilir. Bununla birlikte, araştırmacılar enfekte kişinin vücudunu HIV virüsünden tamamen arındırabilecek bir tedaviyi henüz bulamadılar.

4) Eğer HIV testi sonucunuz pozitif çıkarsa, AIDS’den ölmeniz kaçınılmazdır.

YANLIŞ. Eskiden bir kişiye HIV teşhisi konulması, enfekte kişide ileride AIDS gelişeceği ve hastanın AIDS’ten öleceği şeklinde algılanıyordu. Ancak bu artık doğru değil. İlaç tedavisi, yaşam tarzı değişiklikleri ve tamamlayıcı terapi ile hastanın vücudu HIV virüsünü kontrol altında tutma konusunda desteklenir. Bu da HIV enfekte kişiyi AIDS veya diğer ölümcül komplikasyonlar gelişmesine karşı uzun yıllar hatta bazen yaşam süresince koruyabilir.

5) Eğer hem partnerinizde hem de sizde HIV virüsü var ise, korunmasız seks yapabilirsiniz.

YANLIŞ. Eğer hem sizde hem de partnerinizde HIV virüsü var ise, bu hastalığınızı umursamamanız (yoksaymanız) veya hastalığınızdan haberdar olmadan önceki gibi bir yaşam süreceğiniz anlamına gelmez. AIDS gelişme olasılığını azaltmanın ve hastalığı kontrol altında tutmanın en iyi yolu sağlık uzmanınızın direktiflerine harfiyen uymaktır. Gerek siz gerekse partneriniz HIV virüsünü diğer kişilere bulaştırmamak için alabileceğiniz tüm önlemleri almalısınız. Bunlar arasında korunmasız cinsel ilişkide bulunmamak, herhangi biri ile iğne paylaşımında bulunmamak, diğer kişileri vücut sıvılarınıza temas etmeme konusunda uyarma (örneğin olası bir kanama sırasında) ve diğer önlemler sayılabilir.

6) Oral seks yolu ile HIV virüsü kapabilir ya da bu hastalığı başkalarına bulaştırabilirsiniz.

DOĞRU. HIV uzmanlarının en çok duyduğu efsanelerden biri HIV virüsünün oral seks yolu ile yayılamayacağı ya da bulaşamayacağıdır. Bu doğru değildir. Eğer oral seks yapan kişinin ağzında kesik veya sıyrık varsa ve bu yara HIV enfete kişinin vücut sıvısı ile temas ederse; bu kişi de korunmasız vajinal seks veya anal seks yapan biri kadar HIV virüsü ile enfekte olabilir. Oral seks sırasında diş barajı veya kondom (prezervatif) kullanmak bu riski büyük oranda azaltır.

7) Sivrisinekler HIV virüsünü yayabilir.

YANLIŞ. Sivrisinekler sıtma veya diğer başka hastalıkların yayılmasına sebep olabilir ancak sivrisinek ısırığı ile HIV virüsü bulaştığına dair bilinen bir vaka yoktur. Eğer sivrisinekler HIV virüsünü iletiyor olsaydılar; normal koşullarda düşük risk altında olan birçok küçük çocuk, ergenlik çağındaki genç ve diğer kişiler bugün HIV virüsü ile enfekte olmuş olurlardı.

8) HIV virüsü kapabilir ve bunu fark etmeyebilirsiniz.

DOĞRU. HIV virüsü ile enfekte olduğunuzda kendinizi hemen hasta hissetmeyebilirsiniz. HIV virüsü vücudunuza girdikten sonra herhangi bir semptom gelişinceye kadar belirli bir süreyi hastalığı fark etmeden geçirmeniz mümkündür. Bir kişinin HIV olup olmadığını anlamanın tek yolu HIV testi yaptırmaktır.

9) HIV ve AIDS hastalıklarına yol açan virüs aynı değildir.

YANLIŞ. HIV ve AIDS hastalıklarının aynı virüs tarafından oluşturulmadığına dair bazı iddialar vardır. Ancak bu doğru değildir. Tedavi olunmaması halinde HIV virüsü büyük bir olasılıkla AIDS hastalığına ilerler. Bununla birlikte pek çok kişinin HIV tedavisi görerek AIDS gelişimini ertelediği veya önlediği de bir gerçektir.

10) Eğer HIV için ilaç kullanıyorsanız, HIV virüsünü yayamazsınız.

YANLIŞ. HIV virüsü taşıyan kişi ilaç kullanıyor olsa dahi korunmasız seks, iğne paylaşımı veya kan ya da vücut sıvıları yolu ile diğer kişilere enfeksiyonu bulaştırabilir.

Ecz. Z. Kübra Özden